Kosova kryeson në Evropë për pasojat më të mëdha nga ndotja e ajrit Kosova kryeson në Evropë për pasojat më të mëdha nga ndotja e ajrit
Kosova kishte 3,700 vdekje nga ajri i ndotur, që duke pasur parasysh popullsinë e saj prej vetëm 1.8 milionë banorësh e rendit atë të... Kosova kryeson në Evropë për pasojat më të mëdha nga ndotja e ajrit

Kosova kishte 3,700 vdekje nga ajri i ndotur, që duke pasur parasysh popullsinë e saj prej vetëm 1.8 milionë banorësh e rendit atë të parën në Evropë, ku ajri i ndotur ka bërë që të humbin jetën 0.2% e popullsisë.

Tri shtete të Ballkanit, Kosova, Serbia dhe Maqedonia kryesojnë në Evropë për nivelin e lartë të vdekjeve nga ndotja e ajrit, në raport me popullsinë.

Të dhënat, për vdekjet në vlerë absolute, janë publikuar së fundmi nga Agjencia Evropiane e Mjedisit në raportin “Cilësia e ajrit në Evropë – 2018” dhe janë përpunuar nga Monitor në raport me popullsinë e vendeve përkatëse. Informacioni i referohet vitit 2015.

Kosova kishte 3,700 vdekje nga ajri i ndotur, që duke pasur parasysh popullsinë e saj prej vetëm 1.8 milionë banorësh e rendit atë të parën në Evropë, ku ajri i ndotur ka bërë që të humbin jetën 0.2% e popullsisë. Në Serbi, ky tregues është 0.18% (rreth 13 mijë vdekje) dhe në Maqedoni 0.14% e popullsisë (3,000 vdekje), duke u renditur përkatësisht në vend të dytë dhe të tretë në Evropë.

Shqipëria, ndryshe nga shtetet e tjera të Ballkanit, rezulton të ketë një nivel relativisht të ulët të vdekjeve të shkaktuara nga ajri i ndotur, që llogariten në 1400 persona në vit, ose 0.05% e popullsisë, duke u renditur e 29-a në Evropë, nga 37 shtete gjithsej.

Në vlerë absolute, vdekjet më të mëdha janë në Gjermani dhe Itali, përkatësisht 62.3 mijë dhe 60 mijë persona. Nuk është befasuese që Gjermania të ketë shifër të lartë, duke pasur parasysh se ka popullatën më të madhe të çdo vendi të BE-së. Por nëse llogariten vdekjet e lidhura me ndotjen e ajrit për 100,000 banorë, vende si Bullgaria, Rumania dhe Hungaria e kanë këtë tregues shumë më keq.

Të dhënat sugjerojnë se, bazuar në përqendrimet e matura në stacionet e sfondit urban dhe në periferitë, Kroacia ishte gjithashtu mbi detyrimin e përqendrimit të ekspozimit të ndotësve të vlerësuar prej 21 pg / m3. Vende të tjera që vlerësohen me ndotje në ajër mbi 20 pg / m janë Serbia (23 pg / m3, të dhënat vetëm për 2016), Shqipëria (25 pg / m3, 2015-2016), Kosova9 (27 pg / m3, 2015-2016), Bosnja dhe Hercegovina (33 pg / m3, 2016), dhe Ish-Republika Jugosllave e Maqedonisë (52 pg / m3, 2015-2016). Sipas këtyre të dhënave, Maqedonia rezulton vendi me ndotjen më të lartë në Ballkan, e ndjekur nga Kosova, më pas nga Shqipëria.

Transporti rrugor është një nga burimet kryesore të Evropës për ndotjen e ajrit, sidomos të ndotësve të dëmshëm si dyoksidi i azotit dhe grimcat, sipas ‘Cilësia e ajrit në Evropë – raporti i vitit 2018’ nga Agjencia Evropiane e Mjedisit. Emetimet nga bujqësia, prodhimi i energjisë, industria dhe konsumi i familjeve po kontribuojnë gjithashtu në ndotjen e ajrit.

Raporti paraqet të dhënat më të fundit zyrtare të cilësisë së ajrit të raportuara nga më shumë se 2 500 stacione monitorimi në të gjithë Evropën në 2016.